«خانه لیانازوف» میراث ۱۵۰ ساله رهاشده شیلات در بندر کیاشهر
به گزارش آستانخبر؛ خانه تاریخی رئیس شیلات در بندر کیاشهر، در محدوده مجموعه ناحیه امور ماهیان خاویاری واقع شده است؛ بنایی که قدمت آن به بیش از ۱۵۰ سال پیش و دوره شکلگیری نخستین ساختار رسمی شیلات در سواحل جنوبی خزر بازمیگردد و به دستور گئورگی لیانازوف، تاجر ارمنی و بنا بر روایتی افسر روستبار ـ برای اقامت خانوادگی ساخته شد.
پس از درگذشت «گئورگی لیانازوف»، سه پسر او با نامهای «مارتین»، «استفان» و «لئون» وارثان امپراتوری گسترده شیلاتی شدند که روسیه در کیاشهر بنیان گذاشته بود؛ امپراتوریای که نخستین پایگاه رسمی استحصال خاویار از دریای خزر را در این منطقه ایجاد کرد و زیرساختهای آن از خانه رئیس شیلات گرفته تا ساختمانهای چوبی روسی و سردخانه قدیمی، هنوز بهعنوان آثار برجایمانده از تاریخ شیلات در این شهر شناخته میشوند.
کارشناسان میراث فرهنگی گیلان سال گذشته کل مجموعه شیلات کیاشهر را بررسی و بناهای آن را در فهرست آثار ملی ثبت کردند؛ مجموعهای که امروز کارهای اداری مرتبط با تکثیر و پرورش ماهیان خاویاری و بازدید مسئولان شیلات از صیدگاههای وابسته در آن انجام میشود، اما بخشهایی از بناهای قدیمی، از جمله خانه لیانازوف، در سالهای اخیر عملاً رها شده و نشانی از تعمیر و نگهداری در آن دیده نمیشود.
از میان وارثان خاندان لیانازوف، «مارتین»، برادر بزرگتر، فردی تحصیلکرده بود که به هفت زبان زنده تسلط داشت و اداره شبکه عظیم شیلات را در سرتاسر سواحل ایرانی خزر از آستارا تا رود اترک در دست داشت؛ شبکهای که در ۹۰ نقطه عملیات صید انجام میداد و ماهیان صیدشده در برخی نقاط مانند کیاشهر با ریل به اسکله منتقل و سپس با ۲۰ فروند کشتی شامل ۲ کشتی بخار به آستاراخان ارسال میشد تا برای بازارهای روسیه و اروپا فرآوری شود.
در دوران جنگ جهانی اول، این شرکت حتی تأمینکننده کنسرو ماهی سربازان امپراتوری روسیه بود و علاوه بر پایگاههای متعدد صید، پنج مرکز اصلی در بندر انزلی، آستارا، کیاشهر، بابلسر و استرآباد داشت که همگی به برق، روشنایی، لولهکشی آب و شبکه تلفن مجهز بودند؛ امکاناتی که در زمان خود یک جهش بزرگ در زیرساختهای ساحلی ایران به شمار میرفت.
این خانه تاریخی در سالهای اخیر تنها یک بار و آن هم هنگام فیلمبرداری سریال «خاتون» مورد استفاده قرار گرفت، اما اکنون در غیبت مرمت و رسیدگی، روزبهروز آسیب بیشتری میبیند؛ وضعیتی که فعالان میراث فرهنگی نسبت به پیامدهای آن برای یکی از مهمترین بناهای تاریخ شیلات ایران هشدار میدهند.
انتهای خبر/۴۲۰۰